Truyền thông “bẩn” với drama tình ái thách thức pháp luật?

Trong thời đại số, nơi mạng xã hội trở thành “mặt trận” chính của truyền thông cá nhân, ranh giới giữa chiến lược marketing và hành vi vi phạm pháp luật đang ngày càng mong manh. Điển hình là vụ việc livestream giữa streamer ViruSs (Đặng Tiến Hoàng) và rapper Pháo (Nguyễn Diệu Huyền) tối 28/3 vừa qua, thu hút hàng triệu lượt xem cùng lúc.

Chiến dịch truyền thông được dàn dựng tinh vi

Không khó để nhận ra dấu hiệu của một chiến dịch truyền thông được chuẩn bị kỹ lưỡng. Trước buổi livestream “bùng nổ”, nhiều dòng trạng thái úp mở đã được tung ra liên tục trong nhiều ngày. Bài rap “Sự nghiệp chướng” của Pháo với nội dung công kích nặng nề cũng bất ngờ bùng nổ lượt xem. Tất cả diễn ra như một vở kịch được dàn dựng có chủ đích: thu hút sự chú ý, tạo xung đột, thổi phồng cảm xúc và cuối cùng là… trục lợi từ sự hiếu kỳ của công chúng.

Đây là hình mẫu điển hình của truyền thông thao túng: lấy đời tư làm mồi câu, lấy ca từ phản cảm làm chiêu trò gây sốc để đổi lấy lượt xem, lượt nghe, lượt theo dõi. Kết quả là số lượt theo dõi của các bên đều tăng vọt, kéo theo lợi ích tài chính từ quảng cáo và các hợp đồng thương mại.

Vi phạm pháp luật không chỉ là nghi vấn

Theo Nghị định 147/2024/NĐ-CP, chỉ các nền tảng đã được Bộ TT-TT cấp phép mới được phép cung cấp tính năng livestream có phát sinh doanh thu. Việc ViruSs và Pháo thực hiện livestream trên nền tảng chưa rõ giấy phép, chưa xác thực danh tính người dùng, nếu có phát sinh lợi ích thương mại mà không công khai hoặc sai quy định, hoàn toàn có thể xem xét là hành vi vi phạm pháp luật.

Không dừng lại ở khía cạnh pháp lý, nội dung buổi phát sóng còn tiềm ẩn vi phạm thuần phong mỹ tục, xâm phạm quyền riêng tư và có dấu hiệu kích động. Việc công khai đời sống tình cảm để tranh cãi, công kích lẫn nhau trên sóng livestream với hàng triệu người theo dõi không chỉ phản văn hóa mà còn góp phần định hình hành vi ứng xử lệch lạc trên mạng xã hội.

Khủng hoảng chuẩn mực xã hội trong thời đại số

Xét trong bối cảnh rộng hơn, loạt drama trong showbiz thời gian qua không còn là hiện tượng nhất thời mà là biểu hiện của một sự khủng hoảng chuẩn mực xã hội trong thời đại số. Đáng lo ngại khi bộ phận không nhỏ giới trẻ lại đang bị dẫn dắt và thậm chí hào hứng với những thứ giải trí vô bổ, độc hại như vậy.

Cần biện pháp mạnh hơn

Nghị định 147/2024/NĐ-CP đã nêu rõ vai trò và trách nhiệm của các nền tảng cung cấp dịch vụ lẫn người dùng, đặc biệt là những người có sức ảnh hưởng. Tuy nhiên, dường như mức xử phạt chưa đủ mạnh, chưa đủ sức răn đe.

Với trường hợp của ViruSs và Pháo, cơ quan chức năng cần khẩn trương vào cuộc để kiểm tra tính pháp lý của nền tảng livestream, xác minh việc xác thực tài khoản, theo dõi dòng tiền phát sinh và xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm. Đồng thời, phải sớm có cơ chế giám sát nội dung trên các nền tảng, yêu cầu gỡ bỏ ngay các nội dung đi ngược thuần phong mỹ tục, gây ảnh hưởng tiêu cực đến cộng đồng, đặc biệt là thanh thiếu niên.

Việc lạm dụng truyền thông “bẩn”, nếu không bị chặn đứng, sẽ biến môi trường mạng thành nơi thúc đẩy sự giả tạo, lệch chuẩn và làm thui chột những giá trị sống lành mạnh trong xã hội.